Δευτέρα, 28 Ιουνίου 2010

Το «Free Gaza»,οι μνηστήρες της Μέσης Ανατολής και η …«βόμβα πακέτο»

Όταν το 2003 το τουρκικό Κοινοβούλιο δεν επέτρεψε στα αμερικανικά στρατεύματα να περάσουν από τα εδάφη της χώρας για να εισβάλλουν στο Ιράκ, προκαλώντας την οργή αλλά και την ανησυχία της κυβέρνησης Μπους, μια καινούρια συνάρτηση είχε ήδη αρχίσει να σηματοδοτείται στην νευραλγική εξίσωση της Μέσης Ανατολής. Δυο χρόνια νωρίτερα, είχε εκδοθεί το περίφημο «Στρατηγικό Βάθος: η διεθνής θέση της Τουρκίας», ένα βιβλίο του νυν υπουργού Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου, το οποίο δίνει μια αποκαλυπτική περιγραφή του πώς η Τουρκία σχεδιάζει το μέλλον της ν- ως νέα, μα πάνω από όλα αυτόνομη περιφερειακή δύναμη που θα συνδέει οικονομικά, γεωστρατηγικά, πολιτιστικά και θρησκευτικά την Ανατολή με την Δύση. Για την πραγματοποίηση αυτού του φιλόδοξου εγχειρήματος η Άγκυρα εργάστηκε και εργάζεται με προσήλωση, ενεργοποιώντας όλους τους πιθανούς μηχανισμούς σε μια πολυεπίπεδη σκηνή.

Στο εσωτερικό της πεδίο, πότε μέσω της Αριστεράς που είχε αρχίσει να ζητάει αποδέσμευση από τις ΗΠΑ και πότε μέσω της συστηματικής καλλιέργειας ενός δημοκρατικού προφίλ στον ρόλο του θρησκευτικού πρέσβη των μουσουλμανικών μειονοτήτων ανά τον κόσμο.
Στην δε εξωτερική της πολιτική, ενεργοποιώντας και αναβαθμίζοντας όλες εκείνες τις συμμαχίες με χώρες που, σύμφωνα με την αμερικανική ορολογία, αποτελούν για την Δύση τον λεγόμενο «άξονα του κακού» (“rogue states”).
Αν και καθιερώθηκε στην περιοχή ως πιστός σύμμαχος του ΝΑΤΟ και της ίδιας της Αμερικής με το Ισραήλ, η Τουρκία δούλευε σε παράλληλο χρόνο και με την Συρία, την Ρωσία, το Ιράν, το Πακιστάν, τον Λίβανο. Ακόμα και στο Αφγανιστάν, έστειλε στρατό με τον απαράβατο όρο πως δεν θα τον στρέψει ποτέ εναντίον Αφγανού. Μόνο για εκπαίδευση στο πολιτικό κομμάτι. Υποστήριξε την παραδοσιακή της συμμαχία όποτε της ζητήθηκε, αλλά κατάφερε την ίδια στιγμή να βελτιώσει τις σχέσεις της τόσο με τους γείτονές της όσο και με ένα σημαντικό κομμάτι της παγκόσμιας κοινής γνώμης υπό το ρητορικό και θεωρητικό μοτίβο της πολυπολιτισμικότητας, της ειρήνης, της καλής γειτονίας και άλλων σχετικών υποσχέσεων που όμως έρχονται σε πλήρη αντίθεση τόσο με το σύμβολο πίστεως του Ισλάμ όσο και με την πρόσφατη Ιστορία της χώρας.

Το επεισόδιο με τον «Στολίσκο της Ελευθερίας» που επισφράγισε την αποδόμηση των σχέσεων της Άγκυρας με το Ισραήλ, είναι η πιο τρανταχτή επιβεβαίωση της αλλαγής πορείας. Ωστόσο η σειρά επιθέσεων που ακολούθησε από τους Κούρδους του PKK, λειτουργεί ανασταλτικά για τα σχέδια της κυβέρνησης Ερντογάν η οποία έχει πλέον να αντιμετωπίσει και την οξύτατη κριτική της αντιπολίτευσης που ζητάει αλλαγή πολιτικής και το κεφάλι του Οτσαλάν.

Ρόλο όμως και έλεγχο στην περιοχή διεκδικεί και η Ρωσία που συμφώνησε να κατασκευάσει πυρηνικό εργοστάσιο στην Συρία, εφοδιάζοντάς την παράλληλα με ρωσικά αεροσκάφη MiG-29, αντιαεροπορικά συστήματα και αντιαρματικά όπλα προκαλώντας την αμηχανία του Ισραήλ. Ως αντάλλαγμα, οι Ρώσοι αναβάθμισαν την ναυτική τους βάση που διατηρούσαν επί ΕΣΣΔ στο λιμάνι της Ταρτούς έχοντας και πάλι είσοδο στην Μεσόγειο.
Η Ρωσία, που καλύπτει το 60% των αναγκών της Τουρκίας σε φυσικό αέριο, εδραιώνει και την πυρηνική της θέση στην χώρα, υπογράφοντας συμφωνία κατασκευής του πρώτου τουρκικού πυρηνικού εργοστασίου με τέσσερις πυρηνικούς αντιδραστήρες, στα παράλια της Μικράς Ασίας.
Μόσχα και Άγκυρα βλέποντας το ΝΑΤΟ να συνεχίζει να μετράει απώλειες όχι μόνο ανθρώπινου δυναμικού αλλά και αναγνωρισιμότητας, προχωρούν από κοινού στην διεκδίκηση ηγεμονικής θέσης στην Μέση Ανατολή. Εκτός κι αν ο πρόεδρος Ομπάμα προχωρήσει σε κάποια δραματική αλλαγή σχεδίων της αμερικανικής στρατηγικής, το τοπίο προβλέπεται να έχει αλλάξει ριζικά τις επόμενες δεκαετίες. Γιατί για την ώρα, η Αμερική χάνει την υποστήριξη της Συμμαχίας τουλάχιστον σε ό,τι αφορά την ενίσχυση στρατευμάτων της στο Αφγανιστάν. Η Τουρκία αναπτύσσεται και παίρνει υπό την ομπρέλα της το Ιράν. Η Ρωσία δηλώνει και πάλι παρούσα. Και το Ισραήλ ψάχνει διεξόδους αισθανόμενο την έντονη αποστασιοποίηση της Ουάσινγκτον.
Οι τελευταίες εξελίξεις με την Τεχεράνη και το πυρηνικό της πρόγραμμα μαρτυρούν την αδιαμφισβήτητη θέληση της Τουρκίας να αποδείξει στην Ανατολή πως αν και παραμένει μέλος του ΝΑΤΟ, οι συμμαχίες είναι τελικά μια ευρύτερη έννοια. Η δε Ρωσία γνωρίζοντας καλά πως ένα πυρηνικό Ιράν ισοδυναμεί με μία πολλαπλή απειλή που θα ενεργοποιήσει έναν περιφερειακό συσχετισμό δυνάμεων, απαντάει στην Δύση πως ο ψυχρός πόλεμος τέλειωσε… ζήτω ο ψυχρός πόλεμος!
Όσο σκέφτεται η κυβέρνηση Ομπάμα τι ακριβώς θα κάνει και ποια κατεύθυνση σκοπεύει να δώσει στην διαμάχη του Ισραήλ με την Χαμάς και με μια σειρά από αραβικά κράτη, το Ιράν με την υποστήριξη των συμμαχιών του δημιουργεί αυτό που του λείπει για να προχωρήσει σε μια ολοκληρωτική καταστροφή του εβραϊκού κράτους: σύνορα. Οι «προφητείες» του ανώτατου ηγέτη της χώρας που ολοένα και κλιμακώνονται είναι χαρακτηριστικές.
Η άρνηση της Κύπρου να δώσει τα λιμάνια της στην «Free Gaza» σε συνδυασμό με τις ρητορικές επιθέσεις που φρόντιζε συστηματικά στο μεταξύ να εξαπολύει ο Ερντογάν εναντίον του Ισραήλ προκειμένου να εισπράττει το αραβικό χειροκρότημα, αποτελεί ένα πρώτο ασφαλές δείγμα μιας αναδυόμενης εκ των νέων συνθηκών συνεργασίας. Η Κύπρος άλλωστε δεν μπορεί να αισθάνεται ασφαλής όταν επικεφαλής του ψευδοκράτους βρίσκεται πλέον ένας Τούρκος εθνικιστής. Το Ισραήλ από τη μεριά του αναζητεί παράλληλα συμμάχους και στα Βαλκάνια, την Μάλτα και την Αφρική, αλλά συνεχίζει να ελπίζει πως η υπόθεση «Ιράν» δεν είναι θέμα μόνο δικό του. Είναι ολόκληρης της Δύσης ό,τι κι αν συνεπάγεται αυτό, είτε σε επίπεδο διπλωματίας είτε πολέμου.
Και η Ελλάδα; Τι κάνει η Ελλάδα σε αυτό το πολύπλοκο γεωπολιτικό παιχνίδι που παίζεται στην περιοχή της;
Είναι προφανές ότι με απροκάλυπτες και γρήγορες κινήσεις της κυβέρνησης Παπανδρέου εντάχθηκε μονομερώς στο παιχνίδι, στο πλευρό των θέσεων των ΗΠΑ.
Πως, όμως, εξηγείται, τότε, το άνοιγμα στον Ερντογάν; Απλούστατα με την μυστικότητα των διαπραγματεύσεων. Με το γεγονός ότι κανείς δεν ξέρει τι ειπώθηκε μεταξύ τους και συμφωνήθηκε.
Η ελληνική διπλωματία πορεύεται στο άγνωστο με βάρκα την ελπίδα και δεν είναι λίγοι εκείνοι που, στο πλαίσιο του υπόγειου διπλωματικού παιχνιδιού που παίζεται, τοποθετούν και την πρόσφατη έκρηξη βόμβας στο γραφείο του κ. Μ. Χρυσοχοϊδη.
Διπλωματικός
Antinews